Warsztaty mają formę gawędy przyrodniczej podczas spaceru po Śląskim Ogrodzie Botanicznym i jego obrzeżach. Trasa wędrówki ukaże uczniom bogactwo siedlisk przyrodniczych: cenne drzewostany leśne Fiołkowej Góry, dolinę Jasienicy, zadrzewienia śródpolne – czyżnie, wąwozy i wzgórza. Na tych przykładach uczniowie dowiedzą się, czym jest różnorodność biologiczna, dlaczego tak ważne jest jej zachowanie i jakie działania w tym kierunku podejmuje Śląski Ogród Botaniczny. Ponadto przekonają się, że teren Górnego Śląska to nie tylko aglomeracje, przemysł i kopalnie, ale także fascynujący świat przyrody, który warto poznać, chronić i zachować dla przyszłych pokoleń.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Głównym przesłaniem warsztatów jest zwrócenie uwagi na syntetyczne substancje zawarte w kosmetykach, które mogą niekorzystnie wpływać na zdrowie i środowisko. To często zaskakujące, że wiodące marki czy bardzo popularne kosmetyki mają w swym składzie substancje przynoszące niepożądane efekty. Można tego uniknąć, korzystając z darów natury m.in. ziół, które mają niezwykłą moc, działają łagodniej i lepiej się przyswajają niż substancje syntetyczne. Podczas warsztatów uczniowie zapoznają się z technikami identyfikacji, zasadami zbioru, przechowywania i przyrządzania ziół. Poruszona będzie też ciekawa historia zielarstwa i ziołolecznictwa. Jako uwieńczenie spotkania uczniowie wykonają ziołowy kosmetyk.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Obecnie, w czasach konsumpcjonizmu, jesteśmy bombardowani szeroką ofertą środków do sprzątania, a półki sklepowe uginają się od mnóstwa plastikowych butelek z substancjami, których skład nie jest do końca zrozumiały. Okazuje się, że wiele z nich niekorzystnie wpływa na zdrowie oraz środowisko. W jaki sposób można ograniczyć zużycie tych niepożądanych substancji? Już mówimy, jaka jest alternatywa. Należy sięgnąć do pomysłów z przeszłości – ocet, soda oczyszczona i cytryna niech królują w naszych domach! Chętnie podpowiemy, jak tworzyć swoje środki, co do czego dodać oraz np. czemu nie powinno się mieszać octu z sodą oczyszczoną. Na warsztatach uczniowie przeanalizują skład chemii domowej i poznają właściwości poszczególnych substancji. Namacalnym efektem będzie wykonanie przez każdego uczestnika proszku do prania, biodegradowalnego i ekologicznego.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Ekologia to słowo, które budzi różne skojarzenia, często odbiegające od jego właściwego znaczenia. A co mówi definicja? Jest to nauka badająca zależności w świecie przyrody, zachodzące między organizmami i otaczającym je środowiskiem oraz między ekosystemami. Nauka ta jest niezwykle szeroka i łączy wiele dziedzin: biologię, chemię, matematykę, geografię, fizykę. Określenie „ekologia” pochodzi z połączenia dwóch słów z języka greckiego, gdzie oíkos oznacza dom, a logos naukę, jest więc to… nauka o domu. Podczas warsztatów uczniowie poszukają swoich, ludzkich powiązań z innymi organizmami oraz uświadomią sobie, jak układy ekologiczne dążą do homeostazy i w jaki zachodzi ciągła przemiana materii i energii pomiędzy poszczególnymi elementami sieci powiązań, których człowiek jest częścią.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Tematyka warsztatów związana jest z obserwacjami mikroskopowymi preparatów roślinnych, które posłużą uczniom do poznania zależności pomiędzy budową komórek i tkanek a funkcją, jaką pełnią w roślinie. Podczas warsztatów uczniowie nauczą się podstaw mikroskopowania, a ci bardziej zaawansowani pogłębią swoją wiedzę i umiejętności. Uczniowie będą tworzyć preparaty, uczyć się precyzji, prowadzić obserwacje mikroskopowe, przeprowadzać doświadczenia i wyciągać wnioski.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Podczas warsztatów uczniowie poznają rolę i sposób funkcjonowania Śląskiego Banki Nasion, który powstał w Ogrodzie w 2011 roku. Warsztaty są okazją do zaznajomienia się z takimi zagadnieniami jak: ochrona ex situ i in situ roślin, metodyka zbioru i przechowywania nasion, techniki czyszczenia, kriokonserwacja czy wykonywanie testów kiełkowania. Uczniowie po części wykładowej odwiedzą bank nasion i samodzielnie wykonają czynności dotyczące przygotowania nasion do przechowywania. Jako uzupełnienie warsztatów polecamy grę terenową o nasionach!
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Oznaczanie gatunków roślin to zajęcie iście detektywistyczne, podczas którego liczy się każdy szczegół i umiejętność obserwacji cech kwiatów, liści, pąków, kory czy pokroju. W trakcie warsztatów uczniowie poznają tę sztukę, nauczą się korzystania z prostego klucza i spróbują swoich sił w oznaczaniu kilkunastu gatunków roślin. Dowiedzą się również, jakie zasady rządzą sporządzaniem zielników i przeanalizują przykładowe kolekcje zasuszonych okazów roślin.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Warsztaty bazują na układance „Mozaika klimatyczna”. Jest to gra o zmianach klimatu, opierająca się na zbiorowej inteligencji i kreatywności uczestników. W trakcie gry uczniowie mają okazję, aby dyskutować o konsekwencjach i wyzwaniach związanych ze zmianami klimatu, które nadchodzą albo już mają miejsce. Gra pokaże uczniom wpływ ludzi na kierunek zmian klimatycznych, ich zwrotne oddziaływanie na człowieka oraz powiązania pomiędzy różnymi zjawiskami i procesami zachodzącymi na Ziemi.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Podążanie w terenie według kierunków świata oraz orientacja w terenie to cenne umiejętności, które potrafią uratować życie, szczególnie w trudnych warunkach pogodowych. A warsztaty topograficzne to przede wszystkim świetna zabawa podczas znajdowania wskazówek i podążania za nimi oraz ogromna satysfakcja ze zdobywanej sprawności. Podczas warsztatów uczniowie nauczą się korzystać z kompasu i mapy oraz poznają topografię Ogrodu i jego okolicy.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Warsztaty prowadzone są w Pasiece Edukacyjnej „Skrzydlaci Przyjaciele” na Sośniej Górze przez pszczelarza, założyciela i opiekuna Pasieki, który chce uczestnikom pokazać, jak żyją pszczoły, co im zawdzięczamy, zademonstrować pracę pszczelarza i zarazić tą wspaniałą pasją. Uczniowie zajrzą do wnętrza ula, poznają budowę gniazda, skład rodziny, podział ról, zobaczą robotnice, królową, a może nawet wezmą do ręki trutnia.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Uczniowie zobaczą najciekawsze gatunki bezkręgowców, które można spotkać w polskich wodach, a także sami poszukają zwierząt w próbie przyniesionej z pobliskiego zbiornika. Ponadto poznają odpowiedzi na wiele ciekawych pytań, jak na przykład: Czy polskie małże produkują perły? Po co chruściki budują domki? Czy wszystkie pijawki piją krew? Edukatorka omówi ogólną rolę wody w przyrodzie oraz sposoby ochrony organizmów wodnych. Na koniec warsztatów ochotnicy wezmą udział w konkursie podsumowującym zdobytą przez nich wiedzę.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Owady to nieprzebrana liczba gatunków zwierząt żyjących blisko człowieka, jednak nie wzbudzają powszechnej sympatii, a niesłusznie. Na warsztatach uczniowie wejdą mikroświat owadów, poznają ich zwyczaje i miejsce w środowisku, nauczą się rozpoznawać ich podstawowe grupy m.in. motyle, mrówki, chrząszcze, pluskwiaki oraz dowiedzą się, co różni je od innych grup bezkręgowców. Spora część warsztatów poświęcona będzie zajęciom praktycznym z użyciem czerpaków, czyli przyrządów do łapania owadów w trawie. Uczestnicy poznają też inne sposoby łapania i obserwacji sześcionogów.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Uczniowie za pomocą węchu, dotyku i wzroku nauczą się rozpoznawać podstawowe, często spotykane na co dzień zioła oraz poznają ich właściwości. Dowiedzą się, co czyni roślinę ziołem, w jaki sposób pozyskiwać surowiec zielarski i jak go przygotować, aby jak najbardziej skorzystać z jego dobroczynnych właściwości. W trakcie warsztatów wezmą również udział w ziołogrze w labiryncie pnączy. Ostatnim etapem będzie samodzielne wykonanie produktu – przyprawy, co pozwoli uczniom na zabranie aromatu ziół ze sobą.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Karol Darwin powiedział o nich: „Jedne z najbardziej cudownych roślin na świecie”. Mimo upływu wieków wciąż zachwycają, zadziwiają, pobudzają wyobraźnię, a nawet budzą strach, gdyż w filmach i książkach przygodowych pokazywane są jako straszne i niebezpieczne. Jakie są naprawdę? Czy są groźne? Gdzie występują i dlaczego są drapieżne? Na żywych przykładach uczniowie poznają rośliny mięsożerne, ich menu i różnorodne strategie polowania. Dowiedzą się również, jak założyć i pielęgnować własne vivarium.
Atrakcyjne elementy warsztatów:
Informacje praktyczne
W czasie wycieczki do dyspozycji są:
Plac zabaw
na powierzchni 2000 m2 znajduje się piramida linowa, mały domek na palach ze zjeżdżalnią, piaskownica, huśtawki wahadłowe oraz zjazd linowy z siedziskiem
Wieża widokowa
z platformą widokową na wysokości 14 m, z której można podziwiać panoramę Śląska i Beskidów
Ogród wertykalny
inspirowany pionowymi ogrodami Patryka Blanca – ściana porośnięta roślinami (wewnątrz głównego budynku)
Wystawa fotograficzna
wzdłuż alejek Ogrodu Żółtego
Restauracja
w budynku głównym
Kawiarnia
przy placu zabaw