Edukacją w Ogrodzie i poza nim zajmujemy się od kilkunastu lat, jednak to nie tylko nasz staż, wykształcenie czy doświadczenie decydują o niesłabnącym, a wręcz wzrastającym z każdym rokiem zainteresowaniu warsztatami i innymi aktywnościami, tj. półkolonie, które prowadzimy w Ogrodzie w Mikołowie.
Ciągle się rozwijamy, uczymy i zdobywamy doświadczenia, by być na bieżąco z nowymi trendami w edukacji oraz dostosowywać nasze metody pracy do zmieniających się wymagań odbiorców. Staramy się, aby nasze warsztaty były atrakcyjne, ciekawe i pasjonujące, więc wzbogacamy je o gry terenowe, elementy integracyjne, zabawy, podchody, teatrzyk kamishibai i inne aktywności.
Bliskie są nam nurty pedagogiki przeżyć, pedagogiki przygody, wychowania przez doświadczenie oraz edukacji outdoorowej, gdyż te nowoczesne metody pracy z dziećmi, młodzieżą i dorosłymi wykorzystują przygodę jako czynnik sprzyjający rozwojowi oraz edukacji człowieka, które pozwalają w naturalny sposób przyswajać wiadomości i zdobywać nowe umiejętności.
Nasze zaangażowanie idzie w parze z wysokim poziomem merytorycznym oraz bardzo dobrym przygotowaniem prowadzonych warsztatów, co w połączeniu z powyższym oraz pięknymi okolicznościami przyrody sprawia, że z każdym rokiem zainteresowanie ofertą edukacyjną w Ogrodzie nie słabnie, a wręcz przeciwnie.
Edukacja w naturze
Tym, co nas wyróżnia na tle innych ośrodków zajmujących się edukacją, w tym również edukacją pozaformalną, jest to, że miejscem zdecydowanej większości warsztatów jest dla nas pracownia terenowa – Śląski Ogród Botaniczny oraz tereny go otaczające. Dysponujemy dostępem do sal dydaktycznych w budynku Centrum Edukacji Przyrodniczej i Ekologicznej ŚOB oraz klimatycznej chatki Zielarium, jednak chowamy się w nich jedynie, kiedy pada deszcz, jest bardzo zimno albo wymaga tego specyfika warsztatu (warsztaty mikroskopowe, manualne, zielarskie). Poza tym wszelkie warsztaty o tematyce przyrodniczej, ekologicznej, zielarskiej, pszczelarskiej, survivalowej prowadzimy w terenie.
Bezpośredni kontakt z przyrodą
Jesteśmy przekonani, że kontakt z przyrodą jest bardzo ważny dla rozwoju i zdrowia człowieka. Zabawa na świeżym powietrzu pobudza aktywność całego organizmu i pozytywnie wpływa na odporność, siłę, koordynację ruchową, apetyt i sen. Przyroda uspokaja, łagodzi stres, rozwija wyobraźnię i kreatywność, kształci umiejętność skupienia. Obserwujemy, że dziecko już od najmłodszych lat lubi przebywać w otoczeniu przyrody. Uwielbia dotykać kory i mchu, grzebać w ziemi, obserwować dżdżownice i motyle, słuchać śpiewu ptaków czy zbierać patyki i liście. Dlatego dajemy dzieciom możliwość odczuwania radości z kontaktu z przyrodą, która wychodzi naprzeciw ich potrzebom i sprzyja ich harmonijnemu rozwojowi. Ponadto przebywanie na łonie natury dostarcza wielu wrażeń estetycznych, dziecko może poczuć zachwyt, dostrzec piękno krajobrazu, rozwijać w sobie wrażliwość artystyczną i talent plastyczny. Przyroda jest bowiem źródłem wielu bodźców, które pobudzają wszystkie zmysły. Natura to nie tylko krajobrazy, zwierzęta i rośliny, to także kolory liści, kształty szyszek, śpiew ptaków, faktura kory drzew, smak malin prosto z krzaka, zapach żywicy. Obcowanie z przyrodą przyczynia się do rozwoju ciekawości i daje dziecku okazję do rozwijania jego zainteresowań, w tym zainteresowań przyrodniczych. Dlatego staramy się w naturalny, niewymuszony sposób zachęcać dzieci do przebywania w lesie, na łące, nad rzeką. Tym samym pomagając dziecku zaspokajać jego naturalną ciekawość świata, w tym przyrody, mamy szansę na wychowanie dziecka w poczuciu szacunku dla natury. Wierzymy, że dziecko, które będzie wrażliwe na piękno przyrody oraz będzie pojmowało ją jako sieć wzajemnych powiązań, będzie chciało ją chronić, a nie niszczyć.
Doświadczenie w prowadzeniu edukacji
Rocznie prowadzimy warsztaty dla ok 12-13 tys. osób przyjeżdżających do nas z całej Polski. Najwięcej z nich odbywa się w Ogrodzie od kwietnia do lipca, od września do października i w grudniu. Poza tym najintensywniejszym okresem oczywiście także zapraszamy do nas, gdyż w ofercie mamy warsztaty na każdą porę roku, ale chętnie w tym czasie przyjedziemy również z naszymi warsztatami do Państwa placówki.
Zespół Pracowni Edukacji
Osoby pracujące w Pracowni
Agnieszka Szyszka
Barbara Ziemer
Marta Cofała
Miłosz Morawski
Natalia Zdrzałek
Zespół Pracowni Edukacji
Nasi edukatorzy
Nie byłybyśmy jednak w stanie poprowadzić sami wszystkich warsztatów oraz eventów edukacyjnych dla zainteresowanych grup, gdyby nie grupa kilku, czasem kilkunastu współpracujących z nami edukatorów zewnętrznych. Są to osoby z różnych środowisk i w różnym wieku, o ciekawych zainteresowaniach i bardzo różnorodnym wykształceniu. Mamy specjalistów – studentów, doktorantów i absolwentów kierunków przyrodniczych (np. biologia, ochrona środowiska, biotechnologia, geografia, leśnictwo) oraz kierunków pedagogicznych (edukacja wczesnoszkolna, przedszkolna, socjalno-opiekuńcza). W naszym gronie prężnie działają również pasjonaci przyrody, którzy nie mają wykształcenia przyrodniczego ani pedagogicznego, ale mają dobry kontakt z dziećmi, dużo motywacji i zapał godny podziwu.
Patrycja Tarasek
Klaudia Cebulska
Joanna Bremek
Jacek Smoliniec
Emilia Opieka
Anna Mendera
Aniela Oleksy
Agnieszka Szyszka
Absolwentka pegagogiki na Wydziale Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Z wykształcenia jestem pedagogiem. Na uczelni szczególnie interesowała mnie edukacja przyrodnicza dlatego moje badania dotyczyły kształtowania postawy proekologicznej u dzieci młodszych. Opracowałam wtedy cykliczny program edukacji pozaformalnej: “NATURAlnie aktywni”, który prowadziłam przez rok na terenie Ogrodu Botanicznego. Już wtedy poczułam, że Ogród to miejsce wyjątkowo bliskie memu sercu i tak już zostało… Kontakt z ludźmi (szczególnie tymi najmłodszymi :)) oraz z naturą stanowią dla mnie źródło siły, inspiracji i dają energię do działania.
W Ogrodzie kieruję pracownią Edukacji, piszę różne projekty, programy, opracowuję scenariusze, gry terenowe, materiały edukacyjne, nawiązuję współpracę z różnymi instytucjami i tworzę inicjatywy związane z edukacją outdoorową.
Moją pasją jest także architektura krajobrazu. Jestem członkiem SAK i w wolnych chwilach zajmuję się projektowaniem ogrodów. Uwielbiam wędrówki górskie z rodziną.
Barbara Ziemer
Absolwentka ochrony środowiska na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach; absolwentka studiów podyplomowych „Joga w profilaktyce i terapii” na GWSP w Chorzowie.
Z Ogrodem współpracuję od 2007 roku. Obecnie zajmuję się koordynacją warsztatów i innych wydarzeń, a poza tym opracowuję zajęcia, gry terenowe i różnorodne materiały edukacyjne, realizuję projekty edukacyjne oraz dbam o poprawność językową tekstów, plakatów i innych dzieł, które wychodzą z naszej Pracowni.
Na uczelni zajmowałam się badaniem roślinności terenów poprzemysłowych i do tej pory co jakiś czas robię wypady na hałdy. Szczególnie interesują mnie zagadnienia spontanicznej sukcesji, ekologii roślin, mikoryzy, etnobotaniki i ochrony przyrody.
Po godzinach śpiewam w zespole śpiewu tradycyjnego Kuczeryki. Uwielbiam podróże, wędrówki górskie, wyprawy rowerowe, pływanie, jogę, biegi na orientację, język szwedzki oraz wartościowe książki, muzykę i filmy.
Marta Cofała
Absolwentka Zespołu Szkół Leśnych w Goraju oraz Gnieźnieńskiej Szkoły Wyższej Milenium w Wągrowcu na kierunku pedagogika w specjalności promocja zdrowia z arteterapią i socjoterapią.
Pochodzę z niewielkiej miejscowości w Wielkopolsce. Większość swego dzieciństwa spędziłam na zabawach w lesie, stąd też las traktuję jak drugi dom. Obecnie sama jestem mamą dwójki dzieci i wraz z mężem, który z wykształcenia jest leśnikiem, bardzo byśmy chcieli, aby nasze pociechy również zaprzyjaźniły się z przyrodą.
Na zajęciach, które prowadzę w Ogrodzie, staram się zachęcić uczestników do aktywnego spędzania czasu na świeżym powietrzu. Wspólnie odkrywamy tajemnice skrywane przez leśne zarośla oraz poznajemy ich mieszkańców. Przyroda stanowi dla dzieci najwspanialszy plac zabaw, wzbogaca wiedzę, zachwyca i pobudza wyobraźnię.
Zapraszam wszystkie dzieci na lekcję przyrody w formie radosnej zabawy na świeżym powietrzu!
Miłosz Morawski
Doktorant biologii na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach
Od początku studiów jestem związany z Kołem Naukowym Zoologów „Faunatycy”, a także akcjami takimi jak Noc Biologów czy Studencki Festiwal Nauki. Mimo że jestem zoologiem, cenię zarówno faunę, jak i florę. Rozwijam pasje naukowe w terenie i na konferencjach, głównie zajmując się mszycami. Oprócz tego bliskie mi są zagadnienia z bioróżnorodności, ekologii, ewolucjonizmu i filogenezy.
Wolny czas spędzam głównie w górach, gdzie i tak szukam okazji do obserwacji biologicznych, albo podróżuję w światy fantastyczne i na inne planety.
Natalia Zdrzałek
Absolwentka biologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Jestem przekona, że to właśnie edukacja na każdym szczeblu rozwoju daje szansę na lepsze, zdrowsze i bardziej świadome życie. Praca w Ogrodzie daje mi ogromną satysfakcję i radość z racji tego, że mam do czynienia z ciekawymi świata dziećmi oraz z naturą.
Z dziećmi i młodzieżą pracuję jako wychowawca kolonijny, edukator przyrodniczy i korepetytor.
Uwielbiam wędrówkę, bycie w drodze, wieczory przy ognisku.
Interesuję się przede wszystkim roślinami i ich powiązaniem z człowiekiem.
Joanna Bremek
Studentka biologii na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Zawsze lubiłam chodzić na spacery po lesie i po górach, jeździć na rowerze, a także na kilkudniowe spływy, gdzie ma się całodobowy kontakt z naturą. Takie miejsca są najlepsze do oczyszczenia głowy, wyciszenia się, zrelaksowania i odcięcia od codzienności. Obserwacja tego, co się wokół dzieje, jest również świetną zabawą. Im więcej wiem, tym jestem ciekawsza tego, co tym razem zauważę, jakie zwierzątko spotkam albo jaki nowy gatunek roślin nauczę się oznaczać. Prowadząc warsztaty, chciałabym zarazić innych tą ciekawością, przekazać to, czego się dowiedziałam i nauczyć się waszego spojrzenia na przyrodę oraz posłuchać waszych obserwacji i doświadczeń.
Klaudia Cebulska
Doktor nauk biologicznych; absolwentka biologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Moje badania dotyczą rozprzestrzeniania się obcych gatunków makrobezkręgowców wodnych na obszarze Śląska i ich wpływu na rodzimą faunę. Zajmuję się także oceną różnorodności gatunków występujących na siedliskach będących pod silnym wpływem działalności człowieka. Chętnie uczestniczę w rozmaitych konferencjach naukowych, warsztatach oraz szkoleniach. Posiadam kwalifikacje wymagane do nauczania biologii i przyrody oraz certyfikat wychowawcy kolonijnego. Od 2013 roku prowadzę różnego rodzaju zajęcia dla dzieci i młodzieży dotyczące bogactwa organizmów żyjących w wodzie oraz ich ochrony. Oprócz hydrobiologii moje pasje to florystyka, ogrodnictwo, pływanie oraz tworzenie biżuterii.
Współpracę z Ogrodem podjęłam, ponieważ odkrywanie tajemnic hydrobiologii przed innymi ludźmi sprawia mi wiele radości, a edukacja ekologiczna dzieci od najmłodszych lat to moim zdaniem jeden z najlepszych sposobów ratowania przyrody.
Anna Mendera
Absolwentka zarówno biol-chemu, jak i Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie.
Mimo że jestem dyplomowanym malarzem i edukatorem plastycznym, od małego pasjonuje mnie przyroda. Uwielbiam długie wędrówki, górskie wspinaczki i leśne wyprawy. Interesują mnie procesy zachodzące w naturze, a w szczególności życie i hodowla pszczół.
W Ogrodzie rozwijam moją kolejną pasję, czyli pracę z dziećmi. Często staram się łączyć wiedzę przyrodniczą ze zmysłem estetycznym.
Aniela Oleksy
Wykształcenie średnie; z zawodu: analityk środków spożywczych; pracowała w zakładzie Przetwórstwa Owoców i Warzyw na różnych stanowiskach; obecnie na emeryturze.
Uwielbiam kreatywnie spędzać swój wolny czas. W latach 90. XX w. zainteresowała mnie makrama – sztuka wykonywania ozdób ze sznurka (sizalu) za pomocą węzłów.
Praca z dziećmi i dorosłymi daje mi możliwość przekazania swojej pasji, jak i samodzielnie zrobić różne ozdoby ze sznurka.
Latem lubię pracę w ogrodzie, moją pasją są również podróże piesze i rowerem, podczas których szukam okazji do odkrycia nowych miejsc i obserwacji biologicznych.
Emilia Opieka
Absolwentka ochrony środowiska na Wydziale Nauk Przyrodniczych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Od najmłodszych lat mam szczególną relację z przyrodą, już jako dziecko wiedziałam, że w przyszłości będę zajmować się ekologią. Prowadząc warsztaty, spełniam swoje marzenia z dzieciństwa o pokazywaniu piękna i wartości przyrody innym ludziom. Podczas warsztatów lubię odnosić się do rdzennych kultur czy pradawnych Słowian jako plemion, które żyły w połączeniu z naturą i od których poprzez odniesienie się do tradycji możemy się wiele nauczyć, np. o zastosowaniu rozmaitych gatunków ziół.
W życiu mamy obecnie tak wiele bodźców, że zdarza nam się zgubić po drodze siebie. Dobrze jest się na chwilę zatrzymać, wziąć głęboki wdech i rozejrzeć się dookoła. Bardzo pomocne jest przy tym bycie w naturze. Uczenie dzieci – poprzez różne ciekawe warsztaty – uważności, zatrzymywania się na chwilę i czerpania z natury poprzez wrażliwość na otaczający nas świat, świadomość ciała czy pracę z oddechem jest niezwykle ważne. Wierzę, że zasiewanie w nich tego rodzaju nasionek zaowocuje w przyszłości i pomoże im uzyskać życiowy balans.
Tematy najbliższe mojemu sercu to przede wszystkim bioróżnorodność, czyli bogactwo roślin, zwierząt, ale też bakterii czy grzybów, tworzące wspaniałą sieć życia, której wszyscy jesteśmy częścią. Szczególnie bliskie jest mi zwiększanie bioróżnorodności w miastach. Marzy mi się, aby polskie miasta z gorących wysp betonu przekształcały się w zielone ostoje, z których nikt nie ma ochoty uciekać.
Jacek Smoliniec
Absolwent Wydziału Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie.
Będąc dzieckiem, pragnąłem zostać podróżnikiem i odkrywać niezbadane dotąd miejsca na Ziemi. Pewnego dnia dowiedziałem się, że wszystkie białe punkty na mapie są już odkryte, lecz nie pokonało to mojej chęci eksploracji otaczającego mnie świata.
Współpracuję z Ogrodem w zakresie zajęć geograficzno-topograficznych.
Podczas warsztatów zachęcam do aktywnego odkrywania przyrody poprzez obserwację otaczającego nas środowiska. Chęć dostrzeżenia znaków, które daje nam przyroda ożywiona i nieożywiona, może okazać się bardzo cenną nauką. Jeśli otworzymy się na tę wiedzę, może ona spowodować, że przy pomocy pewnych narzędzi odkryjemy nie tylko nasze miejsce w środowisku, ale także schowane w nim skarby.
W wolnym czasie lubię zagubić się wśród przyrody poprzez piesze wędrówki po okolicznych lasach i terenach zielonych, w trakcie których obserwuję ptaki i podziwiam piękno zmieniającego się krajobrazu.
Patrycja Tarasek
Absolwentka biotechnologii na Wydziale Nauk Przyrodniczych oraz chemii na Wydziale Nauk Ścisłych i Technicznych Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach.
Odkąd pamiętam, żywo interesowałam się kwestiami szeroko pojętego świata przyrody, angażowałam się w różnego rodzaju aktywności, a także lubiłam dzielić się swoją wiedzą i pasjami. Okres studiów nie jest tutaj wyjątkiem – tak oto zostałam studentką dwóch kierunków (biotechnologii i chemii), członkinią, a następnie przewodniczącą Koła Naukowego Zoologów „Faunatycy” oraz edukatorką w Ogrodzie, na Uniwersytecie Śląskim Dzieci oraz podczas różnych wydarzeń popularnonaukowych w okolicy. Swoich działań nie zamierzam kończyć, a wręcz przeciwnie – chcę dalej przekonywać, że nauka może być fajna, a nie tylko kojarzyć się z nudną szkolną ławką. A po wszystkim złożymy razem origami.